Z mroków przeszłości
Wykopaliska archeologiczne w wadi 'ain es-Siah (Palestyna)
miejscu narodzin zakonu karmelitańskiego

Życie codzienne

Odkrycia archeologiczne ukazały w świetle dziennym inne jeszcze aspekty życia wspólnoty karmelitańskiej z wadi.

Kuchnia - W ruinach klasztoru odkryto okrągłą kuchnię z niewielkim paleniskiem w kształcie półkola. Obok niego odnaleziono bazaltowe kamienie służące do ostrzenia kuchennych narzędzi (fot. 1 i 2) i fragmenty naczyń glinianych.

1 2 3 4

Tłocznie wina - W niewielkiej odległości od klasztoru odkryto dwie tłocznie wina. Obydwie są bardzo stare i należą do zabudowań wspólnoty. Region Karmelu zawsze słynął z winnic, również w czasie funkcjonowania klasztoru eremitów karmelitańskich. Dwie tłocznie sugerują istnienie winnicy i produkcję wina w ilościach przekraczających potrzeby wspólnoty. Bez wątpienia jego nadmiar był używany w handlu wymiennym. Pozyskiwano w ten sposób rzeczy potrzebne w codziennym życiu wspólnoty, których ta nie mogła wytworzyć.

Drobne przedmioty codziennego użytku (fot. 3) - Odnaleziono ponadto drobne przedmioty, między innymi igły do szycia wykonane z rybich ości, wyroby z brązu: sprzączkę, niewielki odważnik, dwa instrumenty medyczne i ozdobną rączkę od małej szkatułki. Niewielka ilość tych przedmiotów, ich rodzaj i praktyczne zastosowanie, wskazują na wspólnotę cechującą się znacznym ubóstwem. W tych samych miejscach odnaleziono również charakterystyczne dla średniowiecznego zakonnika atrybuty - narzędzia służące do pisania: fragmenty pokrytych szkliwem kałamarzy (fot. 4) zawierających osad z atramentu. Przypuszczalnie karmelici produkowali bądź kopiowali w niewielkich ilościach księgi i dokumenty dla własnych potrzeb. Z wyjątkiem Reguły i wzmianki o "księgach" w Konstytucjach z 1294 r. nie zachowały się żadne teksty, czy choćby ich fragmenty z tamtych czasów. Niemniej odnalezienie takich przedmiotów świadczy, iż pustelnicy karmelitańscy rozwijali swoje intelektualne zdolności nie tylko przez medytację i czytanie.

Ziołolecznictwo - Ciekawym botanicznym elementem karmelitańskiej pustelni jest halavluv hasiach, rzadka forma wilczomlecza. W Izraelu spotyka się go tylko na wzgórzach Karmelu, a szczególnie na północnych stokach Wadi. Z powodu wyjątkowego miejsca występowania botanicy uważają, że roślina została przyniesiona przez karmelitów z śródziemnomorskich terenów Europy w okresie średniowiecza. Halavluv hasiach jest krzewem osiągającym wysokość 1 m. Wczesną wiosną rozkwita żółtymi kwiatami, a jesienią przybiera złoto-miedziany kolor. Krzew wytwarza trującą ciecz w kolorze białym, dlatego we wczesnych księgach zielarskich występuje jako roślina o medycznym zastosowaniu. Najprawdopodobniej karmelici przynieśli go do wadi właśnie w celach medycznych, chociaż nie wiemy w jaki sposób był wykorzystywany. Większość wspólnot zakonnych czy pustelniczych miała w swoim gronie zielarzy czy też osoby odpowiedzialne za infirmerię. Odnalezienie dwóch instrumentów medycznych w ruinach pustelni, wydaje się potwierdzać ich obecność również we wspólnocie pustelników karmelitańskich.